Katma değer vergisi (KDV) bütün alışverişlerimizin ve günlük operasyonlarımızın bir parçası. Peki ne işe yarar ve nasıl hesaplanır?

 

Devletin kamu hizmetlerine harcamak üzere vatandaşlardan ve işletmelerden aldığı vergi türlerinden biri de KDV. Vatandaşların devletten aldıkları hizmetin ya da satın aldıkların malın sonucunda oluşan dolaylı vergilerden biri olan KDV’yi amacı, işlevi, ödenmesini düzenleyen kurallar ve hesaplanma biçimine göre birkaç başlık altında inceleyebiliriz.

Vergi hakkında bilmen gerekenlerbaşlıklı yazıya da göz atmak ister misin?

KDV nedir?

Ülkemizde 25.10.1984 tarih ve 3065 sayılı kanunla 1 Ocak 1985’ten itibaren uygulamaya konan ve kısa adı KDV olan katma değer vergisi, devletin harcamalar üzerinden aldığı bir vergi türüdür. Malın ilk üretiminden son tüketimine kadar geçen zaman içinde, her aşamada eklenen katma değeri, KDV belirler. Satışlarından elde ettikleri kârlara göre şirketler KDV farkı ödemesi yapsa da, KDV aslında son kullanıcının ödediği bir vergi türüdü. Kısacası, bir ürünün KDV’sini, o ürünü kullanan ya da tüketen öder.

KDV hangi durumlarda, kimlerden alınır?

  • Ticari, sanayi, zirai faaliyet ve serbest meslek faaliyeti çerçevesinde yapılan teslim ve hizmetlerden,
  • Her türlü mal ve hizmet ithalatı yapanlardan,
  • Diğer faaliyetlerden doğan teslim ve hizmetlerden (Posta, telefon, telgraf, teleks vb. ile radyo ve televizyon hizmetleri)
  • At yarışı ve spor-toto oynanması, piyango ve diğer talih oyunlarının düzenlenmesi ve oynanmasından,
  • Profesyonel sanatçıların yer aldığı gösteri ve konserlerden,
  • Müzayede mahallerinde ve gümrük depolarında yapılan satışlardan

KDV alınır.

KDV ne zaman beyan edilir ve ne zaman ödenir?

Aylık olarak beyanname verenler, herhangi bir ayın beyannamesini ilgili ayı takip eden ayın en geç 24. günü akşamına kadar vermekle yükümlüdür. Ödeme ise, beyanname verilen ayın en geç 26. günü akşamına dek yapılmalıdır. Tüketiciler ise KDV’yi halihazırda mal ya da hizmeti satın alırken malın fiyatıyla birlikte öder.

Türkiye’de uygulanan KDV oranları nelerdir?

Her ülkenin KDV uygulaması farklıdır. Ülkemizde, ürünün ihtiyaç açısından zaruriyet derecesine göre %1, %8 ve %18 olmak üzere toplam üç çeşit KDV oranı uygulanır. Temel tüketim ürünleri (ekmek vb.), ile lüks olmayan barınma ihtiyaçlarına %1 oranında KDV uygulanırken, unlu mamuller harici lüks olmayan temel tüketim mallarından (süt, yumurta, peynir vb.) %8 oranında KDV alınır. %18 KDV uygulanan mallar ise, temel tüketim olmayan ürünlerdir. Bunlar genellikle telekomünikasyon ürünleri, beyaz eşyalar, mobilyalardır ve zorunlu olarak ihtiyaç duyulmayan bazı gıda mallarıdır.

KDV nasıl hesaplanır?

KDV, basit bir matematik hesabıyla hesaplanabilir. KDV hesaplarken aşağıdaki adımları takip etmek yeterlidir:

  • Yalnızca KDV tutarı hesaplanacaksa:
    • KDV hesaplaması yapılacak olan tutar alın.
    • Yasal olarak uygulanan %1, %8 ya da %18 KDV oranı seçilir. Bu oranın yüzdesi alınır. (0,01 veya 0,08 veya 0,18)
    • Tutar, oranın yüzdesiyle çarpılır.
    • Örnek: 50 liralık ve % 18 vergiye tabii bir ürünün KDV’si, 50×0,18 hesabıyla bulunur. Buna göre, KDV tutarı 50×0,18=9 TL’dir. Malın KDV’li tutarı ise, 50+9=59 TL’dir.
  • Eğer KDV dahil toplam tutar hesaplanacaksa:
    • KDV hesaplaması yapılacak olan tutar alınır.
    • Yasal olarak uygulanan %1, %8 ya da %18 KDV oranı seçilir. Bu oranın yüzdesi alınır ve 1+KDV formülüne göre, bu yüzdeye 1 eklenir. (0,01 + 1 veya 0,08 + 1 veya 0,18 + 1)
    • Tutar, bir üst maddedeki toplamla çarpılır.
    • Örnek: 200 liralık ve %8 vergiye tabii bir ürünün KDV dahil fiyatı, 200x(0,08+1) hesabıyla bulunur. Buna göre, KDV’li toplam 200×1,08=216 TL’dir.

Gelir vergisi hakkında bilmen gerekenlerbaşlıklı yazıya da göz atmak ister misin?

Kurumlar vergisi hakkında bilmen gerekenlerbaşlıklı yazıya da göz atmak ister misin?

Stopaj hakkında bilmen gerekenler” başlıklı yazıya da göz atmak ister misin? 


Gelir ve giderlerini kolayca takip edip enerjini işine büyütmeye ayırmak istiyorsan, MikroX’i 15 gün ücretsiz olarak deneyebilirsin.